काठमाण्डौ – काठमाण्डौ उपत्यका र देशका विभिन्न स्थानमा प्रदूषण एक हप्ता लामो समयदेखि घट्ने र बढ्ने क्रममा रहेको छ। यस क्रममा, प्रदूषणको स्तर निरन्तर अस्वस्थ बनिरहेको छ।
हिजो दिउँसो प्रदूषण केही कम भएपनि, राति फेरि प्रदूषणको स्तर वृद्धि भएको छ। काठमाण्डौ उपत्यकाको वायु प्रदूषण मापन सूचक एक्यूआई १८० आसपास पुगेको थियो र राति त्यसले २०० को स्तरलाई पार गर्यो।
एक्यूआई १५० भन्दा माथि जानुलाई अस्वस्थ मानिन्छ भने २०० भन्दा माथि जानुलाई अति अस्वस्थ मानिन्छ। वायु प्रदूषणका कारण श्वासप्रश्वासमा समस्या र स्वास्थ्य जटिलताहरू बढेका छन्। डाक्टरहरूका अनुसार, प्रदूषणका दूषित कणहरू फोक्सोबाट रगतमा पुगेर शरीरका अन्य अङ्गमा फैलिन्छ र स्वास्थ्य समस्याहरू उत्पन्न गर्छ।
यस प्रदूषणको असर वृद्धवृद्धा, बालबालिका, गर्भवती महिलाहरू र सुत्केरी माताहरूमा विशेष रूपमा देखिन्छ। मुटु, मिर्गौला र श्वासप्रश्वासका दीर्घकालीन रोगीहरू पनि उच्च जोखिममा छन्। यस्तो परिस्थितिमा डाक्टरहरूले घरभित्र बस्न र बाहिर निस्कनुपर्दा मास्कको प्रयोग गर्न सिफारिस गरेका छन्।
विज्ञहरूका अनुसार, प्रदूषणलाई नियन्त्रण गर्न र घटाउन सरकारले आवश्यक कदम चाल्नुपर्ने आवश्यकता छ। यद्यपि सरकारी निकायहरूले चेतावनी जारी गर्न र जनतालाई सावधानी अपनाउनको सन्देश दिएको छ, ठोस कदम भने उठाइएको छैन।
काठमाण्डौमा प्रदूषणको वृद्धि मुख्य रूपमा यहाँको भौगोलिक संरचनाले समर्थन गरेको छ, साथै काष्ठ जलाउने, गाडीको धुवाँ, निर्माण कार्यको धुलो र वन डढेलो जस्ता गतिविधिहरूले पनि प्रदूषणलाई बढाएका छन्। विज्ञहरूले प्रदूषण नियन्त्रणका लागि ठोस योजना र कार्यान्वयनको आग्रह गर्दै आएका छन्।
