चिसो र सुक्खा मौसम सुरु भएसँगै काठमाडौँ उपत्यकाको वायु गुणस्तरमा गिरावट आएको छ। वायु गुणस्तर मापन गर्ने अन्तर्राष्ट्रिय संस्था आईक्यूएअर (IQAir) को पछिल्लो तथ्याङ्कअनुसार काठमाडौँको वायु गुणस्तर सूचकाङ्क (एक्यूआई) १३३ मापन गरिएको छ। हावामा सूक्ष्म धुलोका कण (PM2.5) को मात्रा ४८.६ माइक्रोग्राम प्रतिघनमिटर रहेको छ।
१०१ देखि १५० सम्मको एक्यूआई स्तरका प्रभावहरू:
काठमाडौँ महानगरपालिकाको वायु गुणस्तर निगरानी मापदण्ड र वायु गुणस्तर सूचकाङ्क (AQI) मापदण्ड अनुसार १०१ देखि १५० सम्मको एक्यूआईलाई ‘संवेदनशील समूहका लागि अस्वस्थ’ (Unhealthy for Sensitive Groups) श्रेणीमा राखिन्छ। यो स्तरको प्रदूषणले निम्नानुसारको असर पार्न सक्छ:
    • संवेदनशील वर्गमा असर: बालबालिका, ज्येष्ठ नागरिक तथा दम (Asthma), फोक्सो र मुटुसम्बन्धी दीर्घकालीन रोग भएका व्यक्तिहरूमा श्वासप्रश्वाससम्बन्धी हल्का समस्या देखिन वा बढ्न सक्छ।
    • सामान्य नागरिकमा प्रभाव: यो स्तरको वायुले सामान्य स्वस्थ नागरिकको स्वास्थ्यमा भने तत्कालै ठूलो वा गम्भीर असर गर्दैन।

बच्ने उपाय:
आधिकारिक मापदण्डअनुसार वायु गुणस्तर १३३ को आसपास रहँदा संवेदनशील समूहमा पर्ने व्यक्तिहरू तथा सक्रिय बालबालिका र वयस्कहरूले घरबाहिर लामो समयसम्म गरिने शारीरिक परिश्रम वा व्यायाम कम गर्न सुझाव दिइएको छ।