नेपाल सरकारले विश्वको सर्वोच्च शिखर सगरमाथाको पर्यावरणीय क्षति न्यूनीकरण गर्न पहिलो पटक पाँचवर्षीय (२०२५–२०२९) सफाई कार्ययोजना सार्वजनिक गरेको छ । यो योजनाले दशकौंदेखि जम्मा भएको फोहोर र प्रदूषणलाई नियन्त्रण गर्दै सगरमाथाको संरक्षणमा महत्वपूर्ण भूमिका खेल्ने अपेक्षा गरिएको छ ।
योजनामा आरोहीहरूको संख्या क्षमता अनुसार सीमित गर्ने, स्थायी डोरी र भर्याङहरू हटाउने, कडा फोहोर सूचीकरण लागू गर्ने र सगरमाथा आधार शिविरलाई पग्लँदो हिमनदीबाट जोखिमपूर्ण ठाउँबाट स्थानान्तरण गर्ने अध्ययन गर्ने प्रावधानहरू समावेश छन् । यसबाहेक हालको ४ हजार डलर फोहोर धरौटीलाई स्थायी संरक्षण शुल्कमा परिणत गर्ने, क्याम्प २ सम्म फोहोर सङ्कलन केन्द्र स्थापना गर्ने र ‘माउन्टेन रेन्जर्स’ गठन गरेर फोहोर अनुगमन गर्ने प्रस्ताव गरिएको छ ।
सन् २०२४ मा मात्र ८५ टनभन्दा बढी फोहोर हटाइएको तथा पग्लँदो हिमनदीले पुरानो फोहोर र मानव मलमूत्र बाहिर ल्याइरहेको अवस्थामा यो संरचित कार्ययोजना आवश्यक भएको सरकारको भनाइ छ । यो कदमले दिगो पर्यटन र जलवायु संरक्षणलाई प्राथमिकता दिएको छ ।
यो योजनाले सगरमाथालाई भावी पुस्ताका लागि सुरक्षित राख्ने लक्ष्य राखेको छ । थप अपडेटका लागि सम्बन्धित निकायहरूको जानकारी पर्खनुपर्नेछ ।






